Математикадан 53-ші халықаралық олимпиада, 2012 жыл, Мар-дель-Плата
Есеп №1. ABC үшбұрышы берілген. J нүктесі A төбесіне сәйкес сырттай-іштей сызылған шеңбердің центрі. Осы сырттай-іштей сызылған шеңбер BC кесіндісін M нүктесінде, ал AB және AC түзулерін сәйкесінше K және L нүктелерінде жанайды. LM және BJ түзулері F нүктесінде, ал KM және CJ түзулері G нүктесінде қиылысады. S — AF және BC түзулерінің, ал T — AG және BC түзулерінің қиылысу нүктелері болсын.
M нүктесі ST кесіндісінің ортасы болатынын дәлелдеңдер.
(ABC үшбүрышының A төбесіне сәйкес сырттай-іштей сызылған шеңбер деп BC қабырғасын және AB және AC қабырғаларының созындыларын жанайтын шеңберді атаймыз.)
комментарий/решение(3)
комментарий/решение(3)
Есеп №2. n≥3 бүтін саны және a2a3…an=1 болатын a2, a3, …, an оң нақты сандары берілген. (1+a2)2(1+a3)3…(1+an)n>nn теңсіздігін дәлелдеңдер.
комментарий/решение(1)
комментарий/решение(1)
Есеп №3. A және B ойыншылары «Өтірікті анықта» деген ойын ойнайды. Бұл ойынның ережесі k және n оң бүтін сандарына байланысты және бұл сандар екі ойыншыға да белгілі.
Ойын басында A ойыншы x және N сандарын 1≤x≤N болатындай таңдап алады. A ойыншысы x санын құпияда сақтап, ал N санын B ойыншыға шын айтады. Осыдан кейін B ойыншы A ойыншыға сұрақтар қойып x саны туралы мәлімет алуға тырысады. Сұрақтардың түрлері осындай: әрбір сұрақта B ойыншы өз қалауынша натурал сандардан тұратын S жиынын таңдап (бұл жиын алғашқы сұрақтардың бірінде кездесуі мүмкін), x саны осы жиынға тиісті ме екенін A ойыншыдан сұрайды. B ойыншы қанша сұрақ қойғысы келсе, сонша сұрақ қоя алады. B ойыншының әр сұрағына A ойыншы иә немесе жоқ деп бірден жауап беруге тиіс, бірақ қанша рет болса да өтірік жауап беруіне болады; тек қана бір шектеу бар: кез келген k+1 қатар келетін жауаптардың ішінде кемінде бір шын жауап болуы тиіс.
B өзі қажет деп санаған сұрақтар қойғаннан кейін элементтер саны n-нен көп емес натурал сандардан тұратын X жиынын көрсетуі тиіс. Егер x ол X жиынына тиісті болса, онда ойыншы B жеңеді; басқа жағдайда B жеңіледі. Дәлелдеңдер:
1. Егер n≥2k болса, онда B ойыншының жеңіс стратегиясы бар.
2. Кез келген жеткілікті үлкен k саны үшін, B-ның жеңіс стратегиясы жоқ болатындай n≥1,99k бүтін саны табылады.
комментарий/решение(3)
Ойын басында A ойыншы x және N сандарын 1≤x≤N болатындай таңдап алады. A ойыншысы x санын құпияда сақтап, ал N санын B ойыншыға шын айтады. Осыдан кейін B ойыншы A ойыншыға сұрақтар қойып x саны туралы мәлімет алуға тырысады. Сұрақтардың түрлері осындай: әрбір сұрақта B ойыншы өз қалауынша натурал сандардан тұратын S жиынын таңдап (бұл жиын алғашқы сұрақтардың бірінде кездесуі мүмкін), x саны осы жиынға тиісті ме екенін A ойыншыдан сұрайды. B ойыншы қанша сұрақ қойғысы келсе, сонша сұрақ қоя алады. B ойыншының әр сұрағына A ойыншы иә немесе жоқ деп бірден жауап беруге тиіс, бірақ қанша рет болса да өтірік жауап беруіне болады; тек қана бір шектеу бар: кез келген k+1 қатар келетін жауаптардың ішінде кемінде бір шын жауап болуы тиіс.
B өзі қажет деп санаған сұрақтар қойғаннан кейін элементтер саны n-нен көп емес натурал сандардан тұратын X жиынын көрсетуі тиіс. Егер x ол X жиынына тиісті болса, онда ойыншы B жеңеді; басқа жағдайда B жеңіледі. Дәлелдеңдер:
1. Егер n≥2k болса, онда B ойыншының жеңіс стратегиясы бар.
2. Кез келген жеткілікті үлкен k саны үшін, B-ның жеңіс стратегиясы жоқ болатындай n≥1,99k бүтін саны табылады.
комментарий/решение(3)
Есеп №4. a+b+c=0 шартын қанағаттандыратын кез келген бүтін a,b,c сандары үшін f(a)2+f(b)2+f(c)2=2f(a)f(b)+2f(b)f(c)+2f(c)f(a) теңдігі орындалатын барлық f:Z→Z функцияларын анықтаңдар. (Мұндағы Z — бүтін сандар жиыны.)
комментарий/решение(1)
комментарий/решение(1)
Есеп №5. ∠BCA=90∘ болатын ABC үшбұрышы берілген, D нүктесі C төбесінен түсірілген биіктіктің табаны. CD кесіндісінің ішінен X нүктесі алынған. BK=BC болатындай AX кесіндісінен K нүктесі алынған. Дәл осылай, AL=AC болатындай BX кесіндісінен L нүктесі алынған. M — AL және BK кесінділерінің қиылысу нүктесі. MK=ML екенін дәлелдеңдер.
комментарий/решение(2)
комментарий/решение(2)
Есеп №6. 12a1+12a2+⋯+12an=13a1+23a2+⋯+n3an=1 теңдігі орындалатындай a1, a2, …, an теріс емес бүтін сандар табылатындай барлық натурал n сандарын анықтаңдар.
комментарий/решение
комментарий/решение